Λόγος Παράταιρος

«Παράταιρος ο λόγος ο δυνατός/ μέσα σε μια πολιτεία που σωπαίνει» (Γ. Ρίτσος)

Γιατί πρέπει να υπερασπιζόμαστε τη Ρεπούση…

154123-big

Το ξεκαθαρίζω από την αρχή: με τη Ρεπούση διαφωνώ πολιτικά… Τη γνωρίζω πολύ καλά από τα χρόνια ακόμα του ΚΚΕεσ. Τώρα επέλεξε πολιτικά άλλο δρόμο, με γεια της με χαρά της!

Της αναγνωρίζω όμως το σθένος να παίρνει δημόσια θέση για ορισμένα θέματα που στην «Ελλάδα των Ελληναράδων» κάνουν «τζιζζζ»! Θέσεις που επιστημονικά και παιδαγωγικά έχει δίκιο…

Πριν λίγο καιρό της την «έπεσαν» αγρίως για το «Χορό του Ζαλόγγου» και παλιότερα για το βιβλίο της Ιστορίας της ΣΤ’ Δημοτικού!… Τώρα της την «πέφτουν» για το μάθημα των Θρησκευτικών στο σχολείο, καθώς στην ομιλία της στην Επιτροπή μορφωτικών υποθέσεων της Βουλής είπε ότι πρέπει επιτέλους να σταματήσει πια η «ορθόδοξη κατήχηση» των μαθητών και το μάθημα των Θρησκευτικών να γίνει είτε προαιρετικό είτε ν’ αλλάξει και να γίνει μάθημα «Θρησκειολογίας» (το πιο σωστό για μένα).

Σωστά, καιρός να πάμε, όπως σ’ όλη την Ευρώπη, σ’ ένα ουδετερόθρησκο σχολείο. Όπως καλά γνωρίζω, και ο ΣΥΡΙΖΑ δε λέει κάτι διαφορετικό για το μάθημα των Θρησκευτικών.

Πρέπει να πω δε ότι όταν γινόταν ο χαμός παλιότερα με το βιβλίο της, της Ιστορίας της ΣΤ’ δημοτικού, σαν Σχολικός Σύμβουλος Α’/θμιας εκπαίδευσης ήμουν απ’ τα ελάχιστα εκπαιδευτικά στελέχη που υπερασπίστηκαν το βιβλίο της δημόσια… Διαφωνούμε πολιτικά μαζί της αλλά ας της αναγνωρίσουμε ότι λέει και κάποιες (επιστημονικές) αλήθειες!

Δεν υποστήριξα  ότι ήταν το τέλειο σχολικό εγχειρίδιο, ήταν όμως σύγχρονο μεθοδολογικά και επαρκέστατο παιδαγωγικά παρά τις όποιες αδυναμίες του… Υπήρξε το καλύτερο βιβλίο Ιστορίας που είχαμε ποτέ στις σχολικές αίθουσες στα 35 χρόνια της εκπαιδευτικής καριέρας μου… Οι λόγοι που τελικά αποσύρθηκε δεν ήταν παιαδαγωγικοί αλλά ιδεολογικοί… Δεν άντεχε το «Ελληναριό» ένα τόσο «προχωρημένο» βιβλίο… Και τώρα γυρίσαμε πάλι πίσω και διδάσκονται τα παιδιά ένα απαράδεκτο βιβλίο.

Το μάθημα των Θρησκευτικών από την εμπειρία μου των 35 χρόνων στη δημόσια εκπαίδευση δεν είναι τίποτ’ άλλο από μια άγρια (ορθόδοξη) κατήχηση μικρών μαθητών…

Ακόμα κι ανοιχτόμυαλοι θεολόγοι υποστηρίζουν ότι το μάθημα πρέπει να εκσυγχρονιστεί, ιδιαίτερα τώρα στις μέρες μας που χιλιάδες αλλόθρησκοι μαθητές φοιτούν στα σχολεία μας, και ότι πρέπει να αντικατασταθεί από μάθημα Θρησκειολογίας, δίνοντας, βέβαια, ιδιαίτερη βαρύτητα στο ορθόδοξο δόγμα και για λόγους θρησκευτικούς (η συντριπτική πλειοψηφία των Ελλήνων είναι χριστιανοί ορθόδοξοι) αλλά και για λόγους ιστορικούς και πολιτισμικούς.

Το μάθημα των Θρησκευτικών πρέπει ν’ αλλάξει, όπως το λέει η Ρεπούση αλλά και ο ΣΥΡΙΖΑ και το ΚΚΕ και γενικά όλη η Αριστερά…

Επειδή διαφωνούμε γενικά πολιτικά μαζί της, δε σημαίνει ότι δε λέει και σωστά πράγματα… Διαφωνώ με το να της την πέφτουν όλοι να την κατασπαράξουν… Και εν τέλει με την (ανθρωποφαγική) στάση μας δεν κάνουμε τίποτ’ άλλο από το να «ρίχνουμε νερό στο μύλο» του κάθε ακροδεξιού και εθνικιστή.

-Προς επίρρωση των όσων υποστηρίζω, προσθέτω κι ένα κείμενο του Στρατή Μπουρνάζου, από τα «Ενθέματα» της ΑΥΓΗΣ, γραμμένο τότε που ο «Χορός του Ζαλόγγου» ήταν στην επικαιρότητα και εξηγεί γιατί σε τέτοιου είδους θέματα πρέπει να υπερασπιζόμαστε τη Ρεπούση:
«Ο χορός της ακροδεξιάς»…

Πρέπει σήμερα, επειδή οι γνωστοί «πατριωταράδες» το θέλησαν, να μιλήσουμε για τον Χορό του Ζαλόγου; Πρέπει να ασχολούμαστε με ό,τι απίθανο διακινούν περί «ξαναγραψίματος» της Ιστορίας; Πρέπει, τέλος, να υπερασπιζόμαστε μια ιστορικό η οποία είναι βουλευτίνα της ΔΗΜΑΡ, έχει ψηφίσει τα Μνημόνια και ενδεχομένως δεν μας είναι ιδιαίτερα συμπαθής;

Η απάντηση για μένα είναι αναμφισβήτητα καταφατική. Γιατί το διακύβευμα δεν είναι ούτε το Ζάλογγο ούτε η προσωπικότητα και το έργο της Μ. Ρεπούση. Διακυβεύεται κάτι πολύ συνολικότερο και σοβαρότερο: η ελευθερία της επιστημονικής έρευνας και έκφρασης, το ήθος και οι όροι του διαλόγου ενάντια σε μια ανθρωποφαγική λογική που ορμά να κατασπαράξει τους “διαφωνούντες”. Όπως ακριβώς με την Ιστορία της ΣΤ΄ Δημοτικού: η κουβέντα ξεκίνησε από τα προτερήματα και τις αδυναμίες του βιβλίου, από μεθοδολογικά και διδακτικά ζητήματα, αλλά στην πορεία υπερέβη εντελώς το βιβλίο, αγγίζοντας ένα μείζον για την παιδεία και τη δημοκρατία ζήτημα: αν η Ιστορία είναι υπόθεση της επιστημονικής έρευνας ή αν μετριέται με τη «μεζούρα» της εθνικοφροσύνης, αν χρειάζεται την «έγκριση» της Εκκλησίας, του Σαράντου Καργάκου και άλλων πλειοδοτών της εθνικοφροσύνης.
Με λίγα λόγια, δεν υπερασπιζόμαστε τη Μ. Ρεπούση, αλλά το βασικό δικαίωμα της ελευθερίας της επιστημονικής έκφρασης και έρευνας, δικαίωμα όλων, άρα και δικό μας. Σύμφωνοι, αλλά γιατί πρέπει να υπερασπιστούμε και τη Ρεπούση προσωπικά; θα αναρωτηθεί κανείς. Γιατί, πολύ απλά, είναι δώρον άδωρον να μιλάς γενικά και αφηρημένα. Το 1992, λ.χ., το κρίσιμο δεν ήταν να βγάζεις φλογερούς λόγους υπέρ του διεθνισμού• το κρίσιμο ήταν να μιλήσεις κατά της πολιτικής του ελληνικού κράτους έναντι της ΠΓΔΜ και να υπερασπιστείς όσους καταδικάστηκαν σε φυλάκιση για μια «αντεθνική προκήρυξη», όπως έκαναν οι «169» διανοούμενοι — κι ας μην συμφωνούσαν, ούτε όλοι ούτε πλήρως, με τους καταδικασθέντες. Αυτό πρέπει να κάνουμε τώρα. Επειδή το επίδικο δεν είναι ο Κίτσος Τζαβέλας, η Γκόλφω και η κυρα-Φροσύνη, αλλά ο χορός της ακροδεξιάς.

Advertisements

Single Post Navigation

2 thoughts on “Γιατί πρέπει να υπερασπιζόμαστε τη Ρεπούση…

  1. Προφανώς διαφωνούμε, άλλωστε το γνωρίζεις Γιάννη, πράγμα που δεν μας εμποδίζει να ανταλλάσουμε απόψεις. Ούτως ή άλλως πρέπει να γίνεται μια ανοιχτή συζήτηση απαλλαγμένη από στερεότυπα και δογματισμούς. Σε αντίθετη περίπτωση όσοι δεν δέχονται να ακούσουν τη διαφορετική άποψη δεν είναι τίποτα άλλο από αυτό που κατηγορούν πως είναι οι άλλοι.

    Γενικά μιλώντας θα σου πω πως θεωρώ ότι ο καθένας δεν θα τοποθετείται στα ζητήματα ανάλογα αν με το αν είναι ειδήμων ή όχι. Με ένα τέτοιο σκεπτικό κανείς δεν έχει δικαίωμα στην πολιτική σκέψη και πρέπει να αφεθούν να έχουν μόνο οι πολιτικοί.
    Σουμάροντας τα παραπάνω αυτό που λέω είναι πως ναι μεν την Ιστορία την αποτυπώνουν οι ιστορικοί, αλλά δεν είναι αυτοί που την γράφουν (γράφουν την Ιστορία, ΔΕΝ ΓΡΑΦΟΥΝ ΙΣΤΟΡΙΑ). Και σε κάθε περίπτωση, άποψη μπορούν να έχουν και να την εκφράζουν όλοι. Αυτό θα έλειπε, να μην έχουμε δικαίωμα γνώμης. Το γεγονός ότι υπάρχουν μερικές δεκάδες ιστορικοί δεν είναι δυνατόν να απαγορεύει σε μερικά εκατομμύρια άλλους να σκέφτονται.
    Εκτός κι αν ζούμε σε απολυταρχικό καθεστώς που θα δικαιολογούσε κάτι τέτοιο.

    Κανένας δεν αρνήθηκε στη Ρεπούση αυτό ακριβώς που λες: “λέει και κάποιες (επιστημονικές) αλήθειες”. Αν συμφωνούμε σε αυτό τότε πρέπει συνεχίζοντας την κουβέντα να υποθέσουμε ότι δεν λέει μόνο τέτοιες. Ότι ενδεχομένως να λέει και μπούρδες!

    Διαφωνώ με τους όρους “της την πέφτουν”, “Ελληναριό”, “πατριωταράδες”, “πλειοδοτών της εθνικοφροσύνης”. Τους θεωρώ φτηνούς, άστοχους, εύκολους και αποπροσανατολιστικούς. Και εδώ ακριβώς είναι «το κουμπί» αγαπητέ Γιάννη, εδώ βρίσκεται η βάση της μεταξύ μας διαφωνίας (εποικοδομητικής, θέλω να πιστεύω), αλλά και όλων όσων συντάσσονται με την ιστορικό και λοιδορούν (τουλάχιστον) τους υπόλοιπους. Το ότι (και) το φασισταριό των πιθήκων με τα μαύρα τής ρίχνει ανάθεμα ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΔΥΝΑΤΟΝ να εξομοιώνει τους πάντες με δαύτους. Είναι υπεραπλουστευμένο, αλλά ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΕΤΣΙ. Και πολύ φοβάμαι πως αν οι φασίστες δεν είχαν πάρει θέση σε όλο αυτό το μπάχαλο, κάποιοι θα το χρησιμοποιούσαν ως «όπλο»: «αφού ούτε οι νεοναζί δεν αντιδρούν, τι παριστάνετε εσείς οι άλλοι;».

    Θα διαφωνήσω σχεδόν με το σύνολο του κειμένου του Σ. Μπουρνάζου που ενσωματώνεις στο άρθρο σου. Για παράδειγμα: «Διακυβεύεται κάτι πολύ συνολικότερο και σοβαρότερο: η ελευθερία της επιστημονικής έρευνας και έκφρασης…». Αν αυτό ίσχυε τότε η Ρεπούση θα έπρεπε ή να ήταν στη φυλακή, ή να είχε ανακαλέσει με λυγμούς, ή να είχε φύγει μετανάστης. Προφανώς αγαπητέ Γιάννη και δεν συμβαίνει ετούτη η σάχλα που μας λέει ο Μπουρνάζος και αυτό αποδεικνύεται από τις συνεχιζόμενες παρεμβάσεις της Ρεπούση!
    Παρακάτω λέει: «ενάντια σε μια ανθρωποφαγική λογική που ορμά να κατασπαράξει τους “διαφωνούντες”». Έχει σκεφτεί άραγε μήπως η ανθρωποφαγική λογική δεν είναι μόνο από τη μια πλευρά;;;
    Παρακάτω τον «έχασα» εντελώς τον Μπουρνάζο: “το κρίσιμο ήταν να μιλήσεις κατά της πολιτικής του ελληνικού κράτους έναντι της ΠΓΔΜ και να υπερασπιστείς όσους καταδικάστηκαν σε φυλάκιση για μια «αντεθνική προκήρυξη»…”. Επειδή έχω την εντύπωση πως αυτό που υποστηρίζει ο κύριος είναι μια παγκοσμιοποιημένη σαλάτα, χωρίς σύνορα, ιστορία, πολιτισμό, καταβολές, κουλτούρα, θα τον αφήσω να τα πιστεύει όπως τα σκέφτεται. Η δική μου κουλτούρα δεν λέει πως σκέφτεται επικίνδυνα (όπως θα τον κατηγορούσαν άλλοι), αλλά ηλίθια!

    Κλείνοντας θα σου πω μια μικρή προσωπική ιστορία:
    Δεν θα ξεχάσω το μάθημα των Θρησκευτικών που έκανα στη Γ’ Λυκείου. Είχαμε έναν καθηγητή (Λεοντίου λεγόταν) που δεν είχε καμία σχέση ούτε με Καθηγητή, ούτε φυσικά με Θεολόγο. Αφού μπήκα στο μάθημα μετά από κανα δίμηνο (είχαν αρχίσει και μαζεύονταν πολλές απουσίες) έπαθα πλάκα με τον άνθρωπο και με αυτό που δίδασκε. Μιλούσαμε (γινόταν δηλαδή διάλογος, ανταλλαγή απόψεων, όχι μονόλογος) για τις ανθρώπινες σχέσεις, τις σχέσεις των δύο φύλων, τις σχέσεις ανθρώπου-φύσης κλπ. Όταν τελείωνε η ώρα μας έλεγε «αν σας ρωτήσουν σήμερα κάναμε μάθημα τη σελίδα (π.χ.) 25-26».
    Δεν ήθελες να χάσεις το μάθημά του με τίποτα. Προσωπικά δεν ξαναέλειψα από τότε ούτε μια φορά. Έκανα κοπάνα την 1η, 2η, 3η ώρα, πήγαινα την 4η που είχαμε Θρησκευτικά και έφευγα τις επόμενες. Πιστεύω πως όταν ο Καθηγητής θέλει πραγματικά να δουλέψει με τα παιδιά, μπορεί να ξεφύγει (και μη μου πεις πως αυτό δεν γίνεται) από τους «δρόμους» ενός βιβλίου. Δεν θα με πείσεις με τίποτα πως όλοι διδάσκουν αυτό ακριβώς που γράφουν τα βιβλία. Ούτε στα Μαθηματικά δεν συμβαίνει, πόσω μάλλον στην Ιστορία ή τα Θρησκευτικά.
    Τα υπόλοιπα περί μαθήματος των Θρησκευτικών που λέει η Ρεπούση δεν θα τα σχολιάσω γιατί ήδη το σχόλιο έγινε ‘σεντόνι’. Θα ήθελα όμως να ήξερα την αντίδρασή της αν κάποιος Θεολόγος έπαιρνε θέση για το αν και πως πρέπει να διδάσκεται το μάθημα της Ιστορίας…

    • Καλημέρα, Πέτρο!… Κατ’ αρχήν η διαφωνία είναι υγεία κι άρα μπορούμε να διαφωνούμε στη βάση πάντα σοβαρών (αντ)επιχειρημάτων, που όπως πιστεύω γίνεται μεταξύ μας…
      Πιστεύω ότι η Ρεπούση εδώ και χρόνια έχει «στοχοποιηθεί» τόσο από εθνικιστικούς κύκλους, εθνικόφρονες γενικά, πατριώτες κατ’ αποκλειστικότητα αλλά ακόμα κι από αριστερούς μιας ιδιότυπης εθνικοφροσύνης… Της επιτίθενται συνήθως όχι προβάλλοντας σοβαρά αντεπιχειρήματα στις θέσεις που εκφράζει αλλά με μια (εθνικόφρονα) έπαρση κατατάσσοντάς της στους εχθρούς της πατρίδας. Επιμένω να λέω ότι στα επίμαχα ζητήματα που προέκυψαν έχει δίκιο και επιστημονικά και παιδαγωγικά. Γνώμη γι αυτά τα ζητήματα μπορεί να έχει βέβαια ο καθείς και να την εκφράζει, αλλά δεν μπορεί να την επιβάλλει ως «θέσφατη αλήθεια» αγνοώντας ή παρακάμπτοντάς τον επιστημονικό λόγο. Λίγος σεβασμός και στην επιστημονική έρευνα και στον επιστημονικό λόγο νομίζω ότι δε βλάπτει…
      Μια από τις παθογένειές μας σαν λαός είναι ο «ξερολισμός»… Ε, δε πα’ να λεν οι επιστήμονες, το σωστό είναι αυτό που «ξέρω» ή που λέω εγώ, κι ας παν να κουρεύονται οι μαλάκες!
      Με το «λέει κάποιες ιστορικές αλήθειες» (η Ρεπούση) εννοώ ότι έχει το σθένος να εκφράζει άποψη και θέση για ευαίσθητα ζητήματα (ιστορικά ή άλλα) που ως τώρα ενώ η επιστήμη τα θεωρεί «λυμένα», πολλοί επιμένουν, μες στην άγνοιά τους ή στο εσκεμμένο ψεύδος στο όνομα ενός λάθους «πατριωτικού ωφελισμού», να πιστεύουν ή να υπερασπίζονται «ιστορικούς μύθους», κι ας έχει πει ο εθνικός μας ποιητής «εθνικόν είναι ό, τι το αληθές»!
      Σε ό, τι αφορά τώρα την πρόταση της Ρεπούση για το μάθημα των Θρησκευτικών δεν κατανοώ που είναι το πρόβλημα! Στην αρμόδια επιτροπή της Βουλής που συζητούσε για το νέο Λύκειο την κατέθεσε και δεν είναι μόνο προσωπική της άποψη αλλά και θέση του κόμματός της. Και μια θέση με την οποία συμφωνούν όλα τα κόμματα της Αριστεράς αλλά ακόμα και το ΠΑΣΟΚ αλλά και φιλελεύθεροι δημοκράτες.
      Γιατί λοιπόν τόσος ντόρος, τόση φασαρία στα ΜΜΕ, στο διαδίκτυο, εναντίον της Ρεπούση;
      Ε, δεν είναι στοχοποίηση αυτή και «ανθρωποφαγία» για μόνο το λόγο ότι εξέφρασε τη θέση του κόμματός της στην αρμόδια επιτροπή. Και δεν επιχειρείται διά του δημόσιου εκφοβισμού η φίμωσή της;
      Ατυχές, αγαπητέ Πέτρο, το παράδειγμά σου για τον καλό θεολόγο καθηγητή που είχες… Οι εξαιρέσεις δεν κάνουν τον κανόνα! Μπορώ να σε διαβεβαιώσω από την πολυετή εκπαιδευτική μου εμπειρία ότι το μάθημα των θρησκευτικών στα σχολεία έχει καταντήσει μια διδακτική παρωδία! Μια στείρα δογματική κατήχηση «εις ώτα μη ακουώντων» μαθητών. Κι, επιπλέον, γιατί να κάνει κατήχηση το σύγχρονο πολυπολιτισμικό σχολείο και να μην πάνε όσοι το επιθυμούν να κατηχηθούν στα κατηχητικά της εκκλησίας!
      Είναι λοιπόν καιρός το μάθημα των Θρησκευτικών να αντικατασταθεί με το μάθημα της Θρησκειολογίας δίνοντας, βέβαια, βαρύτητα στο ορθόδοξο δόγμα για τους λόγους που αναφέρω στο κείμενο.
      Στα του Μπουρνάζου δεν θέλω να επεκταθώ… Τα ζητήματα που θίγονται είναι πολύπλοκα κι ευαίσθητα και δεν μπορούν να σχολιαστούν εδώ σ’ όλες τις πτυχές τους.
      Ενσωμάτωσα το κείμενό του στην ανάρτησή μου γιατί συμφωνώ με το σκεπτικό του και σέβομαι τις απόψεις και την επιστημονική δουλειά που κάνουν τόσο αυτός όσο και άλλοι ιστορικοί στην ερευνητικό τομέα στο πλαίσιο των ΑΣΚΙ (κέντρο ιστορικής έρευνας και τεκμηρίωσης) ακολουθώντας τα χνάρια του μεγάλου διανοητή και ερευνητή της σύγχρονης ιστορίας, του Φίλιππα Ηλιού.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: