Λόγος Παράταιρος

«Παράταιρος ο λόγος ο δυνατός/ μέσα σε μια πολιτεία που σωπαίνει» (Γ. Ρίτσος)

Πες το με ποίηση (22ο): «Ομορφιά»…

«Η ομορφιά θα σώσει τον κόσμο» (Ντοστογιέφσκι)

 

«Η ομορφιά μπορεί να πουλιέται. Στις τράπεζες όμως δεν κατατίθεται ποτέ. Ο τόκος θα ήτανε μια φθορά επιπλέον στο υποτιθέμενο κεφάλαιο» (Ο. Ελύτης, Εκ του πλησίον)

ομορφιά

 

-Σαρλ Μπωντλαίρ, «Ύμνος στην ομορφιά»

 

“Έρχεσαι από τον βαθύ ουρανό ή μια άβυσσος σε βγάζει

εσέ, Ομορφιά; Το βλέμμα σου, θείο, σατανικό,

μαζί με το ευεργέτημα το έγκλημα μοιράζει,

γι αυτό μπορώ με το κρασί πως μοιάζεις να σου πω.

 

Κρύβεις βαθιά στα μάτια σου ανατολή και δύση,

σκορπάς αρώματα σαν μια βραδιά θυελλική,

το φίλημά σου φίλτρο είναι, το στόμα μόσχου βρύση,

που κάνουν τον ήρωα άναντρο κι αντρείο το παιδί.

 

Από το μαύρο βάραθρο ή απ’ τ’ αστέρια φτάνεις;

Η μοίρα το φουστάνι σου σαν σκύλος ακλουθά,

τον κόσμο πότε μια χαρά πότε ρημάδι κάνεις,

και κυβερνάς τα πάντα Εσύ, δίχως ευθύνη μια.

 

Πάνω σε πτώματα, Ομορφιά, πατάς και κοροϊδεύεις,

η Φρίκη απ’ τα διαμάντια σου δε λείπει, τα καλά,

κι ο Φόνος, απ’ τα αρεστά στολίδια που μαζεύεις,

χορεύει στην περήφανη κοιλιά σου ερωτικά.

 

Η αίγλη που γύρω ο θαυμασμός ο εφήμερός σου στέρνει,

σπιθοβολά, φλόγα και λέει: «Ευλογημένη Αυτή!

Κι ο αλαφιασμένος εραστής, πάνω από ‘σε όταν γέρνει,

χαϊδεύεις, λες, τον τάφο του, σαν να ψυχομαχεί.

 

Ειτ’ έρχεσαι απ’ τον ουρανό, τον Άδη, τι με νοιάζει,

τι, Ομορφιά,, τέρας τρανό, αθώο, φοβερό,

αφού μάτι και γέλιο σου και πόδι σου με βάζει

σ’ άγνωστους κόσμους που αγαπώ χωρίς να τους ιδώ;

 

Σειρήνα ή Άγγελος, Θεός ή Σατανάς μπροστά μου,

ω, τι με νοιάζει, αφού μ’ αυτήν τη νεραϊδοματιά,

κάνεις- ω φως, ρυθμέ, ευωδιά, μόνη βασίλισσά μου!-

τη γη πιο ωραία και τη στιγμή λιγότερο βαριά;”

(Μπωντλαίρ, Τα άνθη του κακού, εκδ. γράμματα)

 

-Κωνσταντίνος Καβάφης «Έτσι πολύ ατένισα»

 

«Την εμορφιά έτσι πολύ ατένισα,

που πλήρης είναι αυτής η όρασίς μου.

 

Γραμμές του σώματος. Κόκκινα χείλη. Μέλη ηδονικά.

Μαλλιά σαν από αγάλματα ελληνικά παρμένα∙

πάντα έμορφα, κι αχτένιστα σαν είναι,

και πέφτουν, λίγο, επάνω στ’ άσπρα μέτωπα.

Πρόσωπα της αγάπης, όπως τα ‘θελεν

η ποίησίς μου… μες στες νύχτες της νεότητός μου,

μες στες νύχτες μου, κρυφά συναντημένα…»

 

– Έμιλυ Ντίκινσον (Emily Dickinson), «Πέθανα για την Ομορφιά»

 

Πέθανα για την Ομορφιά – και πάνω
Που είχα βολευτεί μέσα στον Τάφο
Που πέθανε για την Αλήθεια Κάποιος, έμπαινε
Σε διπλανό Δωμάτιο –

Με ρώτησε ψιθυριστά «Τι έφταιξε»;
«Η Ομορφιά», του απάντησα –
«Σ’ εμένα – η Αλήθεια – Όμοια τα Δυο –
Είμαστε, Αδέρφια», είπε –

Κι έτσι, σαν Συγγενείς, μιας Νύχτας –
Τα λέγαμε απ’ τα Δώματά μας –
Βρύα ώσπου έφτασαν στα χείλη μας –
Και σκέπασαν – τα ονόματά μας –

 

– Αρτούρ Ρεμπώ, [Μια νύχτα πήρα την ομορφιά στα γόνατά μου]

 

Αν θυμάμαι καλά, κάποτε ήταν η ζωή μου

έκπαγλη γιορτή που άνοιγαν όλες οι καρδιές

και όλα τα κρασιά κυλούσαν.

Μια νύχτα πήρα την ομορφιά στα γόνατά μου .

Και την βρήκα μικρή και την βλαστήμησα….

Κατόρθωσα να σβήσω από το λογικό μου κάθε ελπίδα ανθρώπινη….

Επικαλέστηκα κάθε Οργή και Μάστιγα να πνιγώ στο αίμα, στην άμμο.

Η απόγνωση ήταν ο Θεός μου.

Κυλίστηκα στη λάσπη.

(Arthur Rimbaud: Μια εποχή στην κόλαση,(απόσπασμα)

 

 

 

 

Advertisements

Single Post Navigation

7 thoughts on “Πες το με ποίηση (22ο): «Ομορφιά»…

  1. Πώς να σωπάσω μέσα μου την ομορφιά του κόσμου

    Πενιχρή η συνεισφορά μου με λίγους μόνο στίχους σήμερα.
    Ό,τι θυμόμουνα, του έκανες …κατάληψη.
    Λίγο καλύτερα τα πράγματα στη μουσική, τολμώ να πω.

    1. «Για ρίξε μια ματιά στο δρόμο
    και άσε τα γιατί και τα εάν,
    τα πιο ωραία πράγματα στον κόσμο
    μπορείς να τ’ απολαύσεις δωρεάν…»
    (Ευγένιος Αρανίτσης)

    Πού βρήκε τόση ομορφιά- Γ. Νταγάκη

    2. Τι όμορφη που είσαι. Με τρομάζει η ομορφιά σου.
    Σε πεινάω. Σε διψάω.
    Σου δέομαι: Κρύψου, γίνε αόρατη για όλους, ορατή μόνο σ᾿ εμένα.
    (Γιάννης Ρίτσος)

    3. Παντού νιος κόσμος ομορφιάς, χαράς και καλοσύνης

    (Ο Πόρφυρας, Σολωμός)

    4. Ω μυστική μεγάλη Πρωτοεικόνα,

    […] ως πότε θα σε βλέπω σταυρωμένη

    στο σταυρό της ιερής Θηλύτητάς Σου,

    στο μεγάλο σταυρό της ομορφιάς Σου….
    (Άγγελου Σικελιανού «Λιλίθ»)

    Τέτοια παράξενη ομορφιά, Καλημέρη-Λέκκας

    5. Η ΟΜΟΡΦΙΑ ΤΟΥ ΑΠΟΓΟΗΤΕΥΤΙΚΟΥ

    Ω, βλέμμα

    λάθος κόσμο μου γνώρισες.
    Δεν ήταν αυτός.

    Ω αντίληψη

    εάν ο κόσμος που μου γνώρισες εσύ
    είναι ο σωστός

    δεν ήταν αυτός.

    Το λάθος αίσθημά μου
    κι ο κόσμος του όλος

    είν’ ο σωστός μου κόσμος.
    (Κική Δημουλά)

    Σ’ αγαπώ γιατί είσαι ωραία

    • Ciao, Aggeliki, kalh evdomada!!!!….
      Καθόλου «πενιχρά» δεν είναι τα «καλούδια» σου, σ’ ευχαριστώ πολύ!!!!
      Τα δικά μου τώρα:

      -«Στην ομορφιά ας περπατήσω»
      (ποίημα των Ναβάχο, μετάφραση: Σπύρος Δόικας)

      Στην ομορφιά ας περπατήσω
      Ολημερίς ας περπατήσω
      Και στις εποχές που επιστρέφουν ξανά ας περπατήσω
      Όμορφα θα αποκτήσω ξανά
      Όμορφα πουλιά
      Όμορφα χαρούμενα πουλιά
      Στο σημαδεμένο με γύρη μονοπάτι ας περπατήσω
      Με ακρίδες γύρω από τα πόδια μου ας περπατήσω
      Με ομορφιά μπροστά μου ας περπατήσω
      Με ομορφιά πίσω μου ας περπατήσω
      Με ομορφιά πάνω μου ας περπατήσω
      Με ομορφιά παντού τριγύρω μου ας περπατήσω
      Στα γεράματα, περιδιαβαίνοντας ένα μονοπάτι ομορφιάς,
      ζωηρά, ας περπατήσω
      Στα γεράματα, περιδιαβαίνοντας ένα μονοπάτι ομορφιάς,
      ζωηρά ξανά, ας περπατήσω
      Τελειώνει μέσα στην ομορφιά
      Τελειώνει μέσα στην ομορφιά

      -Άρης Δικταίος, «Ομορφιά»

      Ευγενικό ό,τι πέθανεν εδώ, ό-
      που στοίχειωσε το πέταγμα των γλάρων.
      Όμορφο ό, τι κι αν πέρασε απ΄ τον φάρο
      Κ΄ έζησε την υδάτινην οδό.

      Κι ο ψίθυρος ωραίος των εποδών-
      μνήμης ράθυμο κίνημα βλεφάρων-,
      για τον αρμονικό θάνατο Ικάρων,
      Που ζήσανε τη ζωή των ευοδὠν

      αιθέρων. Το βἠμα άρρωστων παιδιών,
      που τους φλογίζει δέος υγρό τα μάτια,
      γαλήνια ανυσηχεί τα κρύα δωμάτια.

      Όλα είναι ωραία. Και, μόνο, των φιδιών
      την πνοή, νιώθουμε εμείς, της αμαρτίας
      τα τέκνα, οι ξένοι ξένης πολιτείας.

      -Γιάννης Ρίτσος, [Εχ’ ομορφιά βαλάντωμα]

      Έχ’ η ομορφιά βαλάντωμα,
      ποιος είπε, δεν υπάρχει ;
      πεύκα, πουλιά,
      και κιτρολέιμονα.

      Τζιτζίκια στήσαν το χορό
      στο ντάλα μεσημέρι
      και στέκουν γύρω τα παιδιά
      και παίζουν παλαμάκια.

      Έχ’ η ομορφιά βαλάντωμα,
      ποιος είπε, δεν υπάρχει ;
      πεύκα, πουλιά,
      και κιτρολέιμονα.

      Μια πεταλούδα διάφανη,
      πορτοκαλιά και μαύρη,
      στου γέρο — κόσμου στάθηκε,
      στα φρύδια πάνω, αντήλιο,
      και έγνεψε, κρυφόγνεψε
      της πίκρας μαντιλάκι.

      Έχ’ η ομορφιά βαλάντωμα,
      ποιος είπε, δεν υπάρχει ;
      πεύκα, πουλιά,
      και κιτρολέιμονα.

      -Και η «Μεγάλη ομορφιά» (La grande bellezza) από το φιλμ του Paolo Sorendino…

  2. Καλό απόγευμα Αγγελική!…. Εκτός από τον «Ύμνο στην ομορφιά» που υπάρχει στην ανάρτησή μου προσθέτω και τούτο του «καταραμένου» Μπωντλαίρ:

    -Σαρλ Μπωνταλαίρ, «Η ομορφιά»

    Ωραία σαν πέτρινο όνειρο είμαι, θνητοί μου φίλοι!
    Τα στήθια μου, που τις καρδιές πληγώνουν και τις καίουν,
    πανέμορφα πλαστήκανε, στον ποιητή να εμπνέουν
    κάποιαν αγάπη σιωπηλή κι αιώνια σαν την ύλη.
    .
    Σαν σφίγγα ακατανόητη στους ουρανούς καθίζω,
    λευκή σαν κύκνος, με καρδιά από χιόνι καμωμένη.
    Εχθρεύομαι την κίνηση που τη γραμμή ασκημαίνει
    κι ούτε γελάω εγώ ποτέ ούτε ποτέ δακρύζω.
    .
    Οι ποιητές, τις φανταχτερές πόζες μου σαν κοιτάνε,
    που λες των πιο περήφανων μνημείων τη χάρη κλέβουν,
    μέρα και νύχτα τρώγονται για να τις μελετάνε
    .
    γιατί τους εραστές μου αυτούς κάνω και τους μαγεύουν
    κάτι καθρέφτες διάφανοι, που όλα πιο ωραία τα δείχνουν:
    τα μάτια, τα θεία μάτια μου, που φέγγη αιώνια ρίχνουν!
    (Μπωντλαίρ, Τα άνθη του κακού, εκδ. γράμματα)

    -Το ίδιο ποίημα στα ιταλικά σ’ ένα όμορφο video:

  3. Βρήκα εντελώς τυχαία ένα ωραίο ποίημα της Πολυδούρη και είπα να στο στείλω. Και να που βλέπω το ενδιαφέρον συμπληρωματικό σου σχόλιο.Χαιρετώ σε!

    Σεμνότης

    Την ομορφιά που κλείνω μέσα μου
    κανείς δε θέλω να τη νιώσει.
    Δε θα μπορούσε να τη σίμωνε
    χωρίς γι’ αυτό να την πληγώσει.

    Έχω ένα κρίνο, κρίνο ολάνοιχτο,
    χωρίς καμιά σκιά στην όψη.
    Καμιά ηδονή δεν επεθύμησε
    να το φιλήσει, να το κόψει.

    Έχω ένα ρόδο που ζυγιάζεται
    πάνω στην ίδια του τη φλόγα,
    κι είναι σα να ‘γινε ολοκαύτωμα
    και να σιωπούσε και να ευλόγα.

    Μια μαργαρίτα που ‘ναι αμφίβολη,
    μόλο το Ναι που λέει η καρδιά της,
    μόνον αφήνει να λυγίζεται
    παθητικά την ομορφιά της.

    Κι άλλα λουλούδια που ‘ναι σύμβολα
    κι άλλα, μονάχα που μεθούνε,
    μα τόσο είν’ όλα λεπτοκάμωτα∙
    φανταστικά μόνον ανθούνε.

    Την ομορφιά που κλείνω μέσα μου
    κανείς ποτέ δε θα τη νιώσει.
    Κι αν την πληγώσει, θα ‘ναι ανίδεος
    κι ούτε γι’ αυτό θα μετανιώσει.
    (Μαρία Πολυδούρη)

  4. Ωραιότατο!!!!…. Αχ, η Μαρία Πολυδούρη, «φοβερή» περίπτωση γυναίκας!…. Ερωτική, απελευθερωμένη, ατίθαση και εν τέλει πολύ άτυχη στη ζωή της!…. Δεν ξέρω αν διάβασες το πολύ καλό βιλίο της Λιλής Ζωγράφου, «Πολυδούρη -Καρυωτάκης», κάτι σαν βιογραφία, στο οποίο πλέκει τον ύμνο της!… Είναι πολύ παλιό βιβλίο, αν το ‘χεις στη βιβλιοθήκη σου ξαναρίξτο μια ματιά…
    Grazie molto, Aggeliki e tanti baci!!!!!

  5. Και βέβαια το έχω στη βιβλιοθήκη μου.
    Μου άρεσε τότε που το διάβασα. Πολύ.
    Κάποια στιγμή θα το ξανακοιτάξω μαζί με διάφορα άλλα που είναι για ξαναδιάβασμα.

    Τώρα, ας πούμε, διαβάζω του Γκασμέτ Καπλάνι «Με λένε Ευρώπη» και παράλληλα τη συγκεντρωτική έκδοση των ποιημάτων του Θεσσαλονικέα Τόλη Νικηφόρου, που ανάμεσά τους υπάρχουν αρκετά διαμαντάκια.
    Παράδειγμα;

    συνέπεια, 2

    μέσα μου ζουν και ανασαίνουν
    δυο άγριοι διψασμένοι λύκοι
    όσα ποτέ δεν έπραξα
    κι όσα σε κρίσιμες στιγμές έπραξα λάθος

    είναι φορές που ο πόνος γίνεται αφόρητος
    καθώς ρουφάνε ανελέητα
    το πιο καθάριο αίμα της καρδιάς μου

    Καλημέρα!

    • Καλημέρα, Αγγελική!… Ωραία, και πρέπει να σου πω ότι τη Λιλή Ζωγράφου πολύ την εκτιμώ όχι τόσο σαν συγγραφέα (που είναι βέβαια καλή) αλλά σαν προσωπικότητα, πραγματικά ελεύθερος άνθρωπος όσο ζούσε, πλήρως απελευθερωμένη και ντόμπρα, δε «μάσαγε» τα λόγια της!
      Α, για τον Γκάσμεντ Καπλάνι!…. Είναι φίλος μου, τώρα έχω χρόνια να τον δω, βρίσκεται σε πανεπιστήμιο των ΗΠΑ για μεταπτυχιακές, ή κάτι τέτοιο, σπουδές… Για το πώς γνωριστήκαμε είναι μια παλιά ιστορία με μυστικές υπηρεσίες (!) και τέτοια τραγελαφικά!…
      Μπες στην google και αναζήτησε «Η ΕΥΠ ως Σχολικός σύμβουλος», ένα ρεπορτάζ του «Ιού» στην παλιά Ελευθεροτυπία για την επίσκεψη πράκτορα της ΕΥΠ στο σχολείο που ήμουν Διευθυντής! Μπες και διάβασέ το, μες στο ανήκουστο μυστικός πράκτορας να επισκέπτεται σχολείο, έχει την πλάκα του!
      Ο Τόλης Νικηφόρος απ’ τους καλύτερους σύγχρονους ποιητές μας, η Θεσσαλονίκη τελικά μας εδωσε μεγάλους ποιητές, ευχαριστώ πολύ για το ωραίο ποίημά του.
      Δεν υπάρχει μέρα που να μην ανοίξω κάποιο βιβλίο ποίησης… Αυτόν τον καιρό διαβάζω μια ανθολογία σύγχρονων Αμερικάνων ποιητών και τα «Ρήματα», του Παντελή Μπουκάλα (κρατικό βραβείο ποίησης το 2011, αν δεν το έχεις να το πάρεις)…. Κι ο Μπουκάλας φίλος μου, καθώς τον έχω προσκαλέσει να μιλήσει παλιότερα αρκετές φορές σε παιδαγωγικές συναντήσεις με εκπαιδευτικούς… Πολύ τον εκτιμώ τόσο σαν συγγραφέα όσο και σαν δημοσιογράφο, απ’ τις καλύτερες «πένες» που διαθέτουμε σήμερα…
      Κλείνω μ’ ένα ποίημα από τα «Ρήματα», του Μπουκάλα:

      «Νταλκάς»

      «Τον έρωτα σε λέξη μια πώς να τον καταφέρω,
      πάντως πιο ταιριαστός μου φαίνεται ο σεβντάς,
      όχι σεκλέτι ή ντέρτι. Αγρίως υποφέρω
      μα στην αγάπη δεν χωράει «ταν ή επί τας».
      Δεν είναι δίλημμα η αγάπη, είναι σπαραγμός,
      κι όταν μιλιέται κι όταν άρρητα πονάει.
      Δεν είναι λίμνη η αγάπη, είναι ποταμός,
      κι αν καμωθείς το βράχο, σε σαρώνει όπως ξεσπάει.
      Σεβντάς, λοιπόν, λαχτάρα που αγριεύει,
      και ρήματα σοφίζεται και μουσική
      όταν με το κενό και την απόσταση παλεύει,
      κι ας ξέρει πως αγιάτρευτη η πληγή.
      Νταλκάς, σεβντάς και ντέρτι και σεκλέτι
      – α, γλώσσα ωραία, πλούσια ελληνική.
      Γλώσσα του έρωτα του κόσμου όλες οι γλώσσες
      – κι όλες μαζί λαβαίνουν νόημα απ’ τη σιωπή.»

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: