Λόγος Παράταιρος

«Παράταιρος ο λόγος ο δυνατός/ μέσα σε μια πολιτεία που σωπαίνει» (Γ. Ρίτσος)

Πολιτικός αμοραλισμός, ο Καβάφης και ο Αλέξανδρος Σούτσος…

Telos-Thiason

Η αλλαγή κομματικής στέγης, οι λεγόμενες πολιτικές «μεταγραφές», καθώς και η φυγή από ένα κόμμα, είτε λόγω διαγραφής είτε λόγω διαφωνίας, και η εν καιρώ επιστροφή μετά «βαΐων και κλάδων» των μέχρι πρότινος «αποδιοπομπαίων» στο ίδιο πάλι κόμμα, με προσωπικό μάλιστα κάλεσμα του κομματικού αρχηγού γιατί οι (πολιτικοί) καιροί απαιτούν συστράτευση, είναι σύνηθες φαινόμενο στην πολιτική ζωή της νεότερης Ελλάδας.

Το φαινόμενο αυτό συνιστά μία από τις ποικίλες όψεις του πολιτικού αμοραλισμού (ανηθικότητας) που ευδοκιμεί στα πρόσφορα πολιτικά «εδάφη» της νεοελληνικής επικράτειας.

Για παράδειγμα, δεν πέρασε δα και πολύς καιρός από τότε που Ν.Δ. και ΠΑΣΟΚ διέγραψαν λόγω μνημονίου από καμιά εικοσαριά βουλευτές τους και πριν «αλέκτωρ λαλήσει τρις», μετά από δημόσιο κάλεσμα των αρχηγών, επανήλθαν ως σα να μη συνέβη τίποτα!

Κάποιες φορές μάλιστα η επιστροφή του «αποδιοπομπαίου» ή «ασώτου» επιβραβεύεται με την άνοδό του στην κομματική ιεραρχία, όπως καλή ώρα ο Αντώνης Σαμαράς, που για μια δεκαετία σχεδόν ήταν πεταμένος στα «αζήτητα» του κόμματός του, ώσπου ήρθε η στιγμή επιστρέφοντας στο κόμμα του να γίνει ο αρχηγός του!

378E8EC135B0F36C0618AEB08D5FD3F9Άλλο πρόσφατο σχετικά παράδειγμα είναι η επιστροφή της Ντόρας Μπακογιάννη στη Ν.Δ., αφού για καμιά διετία έζησε την περιπέτεια του νέου κόμματος που ίδρυσε. Στην περίπτωση της Μπακογιάννη μάλιστα πρέπει να σημειωθεί ότι ούτε το πολιτικό μίσος ανάμεσα στην οικογένεια Μητσοτάκη και στο Σαμαρά δεν κατέστη δυνατό να αποτρέψει την επιστροφή της Ντόρας στις αγκάλες της Ν.Δ.!

Ακόμα, ο Βαγγέλης Βενιζέλος βλέποντας πως το κόμμα του βαίνει ολοταχώς προς αφανισμόν αναγκάστηκε, μπας και καταφέρει να διασωθεί, να επαναφέρει στο κόμμα του αυτούς που μόλις μερικούς μήνες πριν είχε «αποκεφαλίσει» με την  αρχηγική του σπάθα!

2013-02-23-pasok2Είναι απειράριθμες αυτού του είδους οι (ανήθικες) πολιτικές «μεταγραφές», προσθέστε ακόμα τη διαφθορά, τη διαπλοκή, τον τυχοδιωκτισμό, τον αριβισμό, τον οπορτουνισμό, και έχετε ολοκληρωμένο το παζλ αυτού που ονομάζομε εν γένει «πολιτικό αμοραλισμό» (αμοραλισμός= απόρριψη των ηθικών κανόνων και ευρύτερα ο τρόπος συμπεριφοράς, ζωής και λειτουργίας που χαρακτηρίζεται από έλλειψη ηθικών ενδοιασμών).

Το κακό είναι ότι και οι ψηφοφόροι έχουν τόσο συνηθίσει σ’ αυτές τις ανήθικες πολιτικές πρακτικές ώστε όχι μόνο να μην αντιδρούν αλλά και να τις θεωρούν σαν κάτι το «φυσικό»: «Έλα, μωρέ, εντάξει, συμβαίνουν αυτά στην πολιτική!».

Κι αν οι κολλημένοι με την μπάλα γενικώς έχουν το γνώρισμα να ξεχνούν, αποθεώνοντας έτσι όσους εξύβριζαν μόλις πριν, και το αντίστροφο, το ίδιο προτέρημα ή ελάττωμα έχουν και οι οπαδοί των κομμάτων: Διαβολοστέλνουν όσους λάτρευαν και αποθεώνουν όσους καταβαράθρωναν μόλις τους βλέπουν να έρχονται (ή να ξανάρχονται) υπό το δικό τους λάβαρο. Και από φυγές και επιστροφές άλλο τίποτα, όπως και από μετακινήσεις από κόμματος εις κόμμα, στο πλαίσιο υποτίθεται της ίδιας ευρείας παράταξης. Πουκάμισα οι σημαίες, γραβάτες οι ιδέες. Να ’χεις ν’ αλλάζεις.

Το ποίημα «Ας φρόντιζαν» του Καβάφη, του 1930, είναι πασίγνωστο, η συχνή χρήση του πάντως δεν θόλωσε τη βαθιά ειρωνεία του. Δεν βλάπτει, λοιπόν, να ξανακούσουμε τον αυτοβιογραφούμενο «πολιτευτή» μας, που τυγχάνει «κάτοχος της ελληνικής θαυμάσιος», «ξέρει και παραξέρει Αριστοτέλη, Πλάτωνα», «από στρατιωτικά έχει μιαν ιδέα» και «είναι μπασμένος κάμποσο και στα διοικητικά». Συμπεραίνει, λοιπόν, με μετριοφροσύνη αυτός ο επαγγελματίας υπηρέτης πολλών αφεντάδων, που μοναδικό του ιδανικό έχει την αναρριχητική επιβίωση, όπως οι σημερινοί μιμητές του: «Οθεν φρονώ πως είμαι στα γεμάτα / ενδεδειγμένος για να υπηρετήσω αυτήν την χώρα, / την προσφιλή πατρίδα μου Συρία. // Σ’ ό,τι δουλειά με βάλουν θα πασχίσω / να είμαι στη χώρα ωφέλιμος. Αυτή είν’ η πρόθεσίς μου. […] Θ’ απευθυνθώ προς τον Ζαβίνα πρώτα, / κι αν ο μωρός αυτός δεν μ’ εκτιμήσει, / θα πάγω στον αντίπαλό του, τον Γρυπό. Κι αν ο ηλίθιος κι αυτός δεν με προσλάβει, / πηγαίνω παρευθύς στον Υρκανό. // Θα με θελήσει πάντως ένας απ’ τους τρεις. // Κ’ είν’ η συνείδησίς μου ήσυχη / για το αψήφιστο της εκλογής. / Βλάπτουν κ’ οι τρεις τους τη Συρία το ίδιο. // Αλλά, κατεστραμμένος άνθρωπος, τι φταίω εγώ. / Ζητώ ο ταλαίπωρος να μπαλωθώ. / Ας φρόντιζαν οι κραταιοί θεοί / να δημιουργήσουν έναν τέταρτο καλό. / Μετά χαράς θα πήγαινα μ’ αυτόν». Τέλειο το πορτρέτο του αμοραλιστή καριερίστα. Το βλέπουμε γύρω μας.

Πολύ λιγότερο γνωστή από τους καβαφικούς στίχους, ιστορικά ωστόσο απολύτως ενδιαφέρουσα, είναι νομίζω η «Σάτυρα δευτέρα» που συνέθεσε ο Αλέξανδρος Σούτσος περίπου έναν αιώνα πριν από το «Ας φρόντιζαν», τον Οκτώβριο του 1826.Είμαστε δηλαδή μέσα στην Επανάσταση, που μαζί με τ’ άλλα είχε να αντιμετωπίσει τη φάουσα της ματαιοδοξίας, της αρχομανίας και του φατριασμού. Εκτός λοιπόν απ’ όσους «άδειασαν του Έθνους το ταμείον» (ναι, ως προς αυτό είμαστε γνήσια τέκνα του Αγώνα), ο ποιητής περιλαβαίνει με τους χλευαστικούς δεκαπεντασύλλαβούς του και τους τυχοδιώκτες (σήμερα τους λέμε οπορτουνιστές) που γυρνούν από τον έναν στον άλλον αρχηγό για να τον υπηρετήσουν με τις κολακείες και τα λοιπά καμώματα της αναξιότητάς τους:

«Τώρα μικροί Πολιτικοί δι’ εαυτούς σπουδάζουν / το παν, παντού και πάντοτε, κρυφά να συμβιβάζουν· / δεν αγαπούν την σύγχυσιν, δεν αγαπούν τους κρότους· επιθυμούν σιγά σιγά ν’ αποκοιμούν τους Πρώτους· / στους αρχηγούς των φατριών καθημερνώς συχνάζουν, / με λίβανον κολακειών όλους συχνοθυμιάζουν, / διά να είναι πάντοτε του νικητού οι φίλοι / και να βυζάνουν κόκαλα τ’ αχόρταγά των χείλη». Διακόπτω για να σημειώσω ότι ίσως εδώ είναι η μήτρα μιας φράσης που ακούγεται τόσο συχνά: «Το μαχαίρι θα φτάσει στο κόκαλο». Συνεχίζει πάντως ο Σούτσος, φέρνοντάς μας με την εικόνα που δίνει, ακόμα πιο κοντά στην καβαφική: «Τον Υψηλάντην καταρχάς αυτοί επροσκυνούσαν, / στον Κουντουριώτην πρόπερσιν αισχρά γονυπετούσαν, / εις τον Κωλέττην πέρυσιν, εις τον Ζαΐμην τώρα· / όπου φυσά ο Ζέφυρος, ας γέρνει και η πρώρα. / Αν είκοσιν διοικητάς, νέους ή σκουριασμένους, / οικονομούν και απατούν με τους ψευδείς επαίνους, / αν εις παπούτσια είκοσιν ένα ποδάρι βάλλουν, / το κάμνουν με καλόν σκοπόν, είν’ άξιοι, δεν σφάλλουν· / γνωρίζω ένα μας Μουφτήν· το ράσον δεν τον κρύπτει. / Χίλιους των Πρώτων γέλασε· καθείς τον απορρίπτει· / όλων σχεδόν των φατριών επέρασε τον γύρον, / και δεν αξίζει σήμερον ένα σακί αχύρων»…

Advertisements

Single Post Navigation

3 thoughts on “Πολιτικός αμοραλισμός, ο Καβάφης και ο Αλέξανδρος Σούτσος…

  1. Ωραία αναφορά και υπενθύμιση

  2. Λένε πως οι πολιτικοί είναι εικόνα της κοινωνίας. Όσο υπάρχουν αμνήμονες/αποβλακωμένοι ψηφοφόροι που ξεχωρίζουν τι θα θυμούνται και τι θα ξεχνούν, τόσο θα υπάρχουν και οι πολιτικοί γυρολόγοι/νομάδες που κάνουν τραμπάλα από το ένα κόμμα στο άλλο.
    Λένε επίσης πως ο κάθε λαός έχει τους πολιτικούς που του αξίζουν. Αν ήμασταν καλύτερος λαός θα μας άξιζαν και καλύτεροι πολιτικοί. Όχι αυτός ο κατιμάς!
    Διαπιστώνουμε πως μετά από δύο αιώνες, τα μηνύματα παραμένουν διαχρονικά. Ούτε και οι πολιτικοί άλλαξαν ούτε κι εμείς.
    Μπράβο τους και περαστικά μας.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: