Παγκόσμια ημέρα ποίησης, 21 Μάρτη 2013: Ελύτης, Οκτάβιο Παζ, Ρίτσος, Λειβαδίτης…

1972Poesie

-«Τα ποιήματα είναι οι προσευχές εκείνων που δεν πιστεύουν (στο Θεό)»

(Χέρτα Μύλλερ, Γερμανίδα ποιήτρια, Νόμπελ 2009)

 

-Γράφει ο Κωστής Παλαμάς (Άπαντα, τ. 10ος): «Δυο φορές πρέπει να τα διαβάζουμε τα ποιήματα, τη μία για τη μουσική τους, την άλλη για το νόημά τους»…

 1332241852904giornata_poesia_speciale

-Ο Ελύτης γράφει στο βιβλίο του «Ανοιχτά χαρτιά, Πρώτα πρώτα η ποίηση, Γ’»:

«Όντας στον ελάχιστο βαθμό ποιητικός, αγάπησα στον μέγιστο βαθμό την Ποίηση, με τον ίδιο τρόπο που, όντας στον ελάχιστο βαθμό “πατριώτης”, αγάπησα στο μέγιστο βαθμό την Ελλάδα»…

 

Και στο κείμενό του «Τέχνη- Τύχη –Τόλμη», πάλι στα «Ανοιχτά χαρτιά», γράφει:

«Στην εξοχή της ποίησης, δεν έχουνε πια στέγες τα σπίτια! Είναι ξεσκέπαστα, και τα τζιτζίκια, σφηνωμένα στα μαλλιά της γης, ψάλλουν ερωτικά, ψάλλουνε τ’ αγριοπούλια χωμένα στις γλαυκές κόχες των έρημων όρμων. Εκεί, σε τέτοιες ώρες, περνάει, πάντοτε αγκαλιασμένο, ένα ζευγάρι. Ο έρωτας- ας προσκυνήσουμε- λειτουργεί σ’ όλη την έκταση και σ’ όλο το βάθος του τη ζωή, ενώ οι δείχτες της καρδιάς δείχνουν το πιο λαμπρό τους μεσημέρι… Ω να βαδίσει κανείς στο πλάι ενός συντρόφου φωνάζοντας ολούθε τα αισθήματά του… να ενωθεί πάλι με τα στοιχεία που τον έκαναν μια για πάντα να ζήσει.»

 octavio_paz

-Οκτάβιο ΠΑΖ, «Οι λέξεις»

 

“Άλλαξέ τους την πίστη/ άρπαξ’ τες απ’ την ουρά

(κι ας στριγκλίζουν οι πουτάνες)/ μαστίγωσέ τες,

βάλ’ τους ζάχαρη στο στόμα/ στις αχαλίνωτες

φούσκωσέ τες σαν μπαλόνια, τρύπησέ τες,

ρούφηξέ τους αίμα και μεδούλι,

ξέρανέ τες (ευνούχισέ τες)

ποδοπάτησέ τες, πετεινέ δανδή,

στρίψ’ τους το λαρύγγι, μάγειρα,

ξεπουπούλιασέ τες/ ξεκοίλιασέ τες, ταύρε,

βόδι, σύρε τες στο χώμα,/ κάνε τες, ποιητή,

κάνε τες να καταπιούν/ όλες τις λέξεις.”

(Οκτάβιο Παζ, Η πέτρα κι άλλα ποιήματα, Ίκαρος)

*(Οκτάβιο Παζ: Μεξικάνος ποιητής (1914-1998), Νόμπελ λογοτεχνίας 1990)

 untitled

-Γιάννης Ρίτσος, «Το χρέος των ποιητών»

                   (απόσπασμα)

 

“… Το νου σας, σύντροφοι ποιητές, αδέρφια μου,

ας κρατάμε τ’ αυτί μας στυλωμένο στο γυαλί της σιωπής, -

τα βήματα του εχθρού και του φίλου μας μοιάζουν στο θαμπόφωτο

του δάσους. Πρέπει να τα διακρίνουμε.

 

Το νου σας, σύντροφοι ποιητές, μη και βουλιάξουμε μέσα στο τραγούδι μας

μη και μας εύρει ανέτοιμους η μεγάλη ώρα,

-ένας ποιητής δίνει παρών στο πρώτο κάλεσμα της εποχής του.

 

Αλλιώς θα μείνουν τα τραγούδια μας πάνω απ’ τις σκάλες των αιώνων

ταριχευμένα, ωραία κι ανώφελα πουλιά σαν τα γκλουχάρ εκείνα

τα γαλαζόμαυρα μες στους βασιλικούς διάδρομους της Μπίστριτζας.

 

Σαν τα γκλουχάρ εκείνα με τα δυο φτερά τους σταυρωμένα,

σιωπηλά, πένθιμα, ταριχευμένα- διακόσμηση ξένων παλατιών-

με τα μάτια δυο μάταιες στρογγυλές απορίες κάτω απ’ τα κόκκινα

φρύδια τους.

 

Το νου σας, σύντροφοι ποιητές, -ένας ποιητής

είναι ένας εργάτης στο πόστο του, ένας στρατιώτης στ βάρδια του,

ένας υπεύθυνος αρχηγός μπροστά στις δημοκρατικές στρατιές

των στίχων του.”

(Γιάννης Ρίτσος, Ποιήματα, τ. 5ος, Κέδρος)

 tra-le-pagine

-Τάσος Λειβαδίτης, «Ένας ποιητής»

 

“Αποτυχίες, συμβιβασμοί, αλκοόλ, χειρόγραφα σκισμένα,

πράξεις ηρωισμού στη φαντασία μου, αφήνοντας σαν τον

αυνανισμό, μιαν αίσθηση

ταπεινωμένου αντρισμού, λαχεία που πέφτουν στις ονειρο-

πολήσεις μου,

ο χρόνος και η φιλοδοξία που σαν σκυλιά μοιράζονται

τα κόκαλά μου

κι άλλοτε μια λύσσα να εξευτελιστείς για να ξεχάσεις

όλα όσα δεν έγιναν ή μήπως υπομείνεις

αυτά που είναι να γίνουν. Κι η ποίηση; Η ποίηση- ένας

τρόπος

για να πεθαίνεις όλο και πιο δύσκολα κάθε μέρα…”

(Τάσος Λειβαδίτης, Ποίηση, τ. 1ος, Κέδρος)

About these ads

4 responses

  1. Ελάχιστη συνεισφορά στον ωκεανό της ποίησης:

    Η ποίηση μοιάζει ανάρρωση γλυκιά με απουσίες δικαιολογημένες…
    Με τέσσερις αισθήσεις γυρίζει ή με έξι
    ραβδοσκοπώντας φλέβες του ουρανού
    ώσπου σκοντάφτει στον προτελευταίο στίχο…
    Ο τελευταίος στίχος δεν μένει πάντα τελευταίος.
    Κάποτε γίνεται πρώτος στίχος ενός ποιήματος
    που γράφει κάποιος αναγνώστης
    ( Μιχάλης Γκανάς)

    Ένα ποίημα της Emily Dickinson

    Ποίησις είναι να κοιτάζεις
    τον καλοκαιρινό ουρανό .
    Χωρίς γι’ αυτό να γράφουν τα βιβλία .
    Τ’ αληθινά ποιήματα διαφεύγουν.
    (Μετάφραση : Πέτρος Α. Δήμας )

    Αμ’ οι ποιητάδες; Αρσενικές Πυθίες, που κουβεντιάζουνε με τους Θεούς σαν παλιοί κουμπάροι…Μεσάτοι, κουνιστοί και με κομμένα μάτια, κει που περπατάνε σκορπίζοντας αρώματα και χάχανα καμπανιστά, σταματάνε ξαφνικά, γουρλώνουνε τα μάτια και κοιτάζουνε τ’ άστρα μέρα μεσημέρι. Κείνη τη στιγμή κατεβαίνουν άγγελοι των Θεών και τους καλούνε στον Όλυμπο της Μωρίας!… Εκεί μεθάνε κ’ εδώ χρησμολογούνε. Με τα μάτια των στίχων μας λυτρώνουν από τα δεσμά της ματαιότητας. Αφτοί δίνουν αιωνιότητα σ’ ότι αγγίσουνε με την πνοή τους. Χάρη σ’ αφτούς ο κόσμος γίνεται καλύτερος και βασιλέβουνε στη γης η ψυχή κι ο Θεός!
    (Κ. Βάρναλης: Η αληθινή απολογία του Σωκράτη)

    (Η ποίηση δεν είναι πλούσιο τραπέζι)

    Η ποίηση δεν είναι πλούσιο τραπέζι
    γεμάτο εξαίσια εδέσματα•
    δεν είναι γοργοτάξιδο καράβι
    προορισμένο να διασχίσει πλησίστιο
    θάλασσες και ωκεανούς…

    Η ποίηση είναι απλή
    σαν τον σπουργίτη που έρχεται στο τζάμι μας,
    επισκέπτεται αρκετούς,
    όμως συμβόλαια διαρκείας υπογράφει μόνο κατ’ εξαίρεσιν
    και ουδέποτε αποκλειστικά.
    (Αξελός Λουκάς)

    (Να συνεχίσω;)

    Καλημέρα!

  2. Καλώς την καλή μου φίλη, Αγγελική!… Ευχαριστώ πολύ πολύ για το υπέροχο σχόλιό σου…
    Παγκόσμια ημέρα ποίησης σήμερα και πιστεύω ότι τη γιορτάζουμε στ’ αλήθεια μόνο εμείς οι «κολλημένοι» με την ποίηση… Είπαμε η ποίηση είναι για λίγους που την αγαπούν πραγματικά κι όχι για τους πολλούς…
    Το σχόλιό σου θα το προσθέσω και στη σελίδα μου στο μπλογκ «Για την ποίηση και τους ποιητές»….
    Κι ας προστρέξουμε στον Καβάφη μπας και επουλώσουμε με τα «φάρμακα της ποιήσεως» τις όποιες πληγές μας:
    “… Εις σε προστρέχω Τέχνη της Ποιήσεως,
    που κάπως ξέρεις από φάρμακα,
    νάρκης του άλγους δοκιμές, εν Φαντασία και Λόγω.
    … Τα φάρμακά σου φέρε Τέχνη της Ποιήσεως,
    που κάμνουνε- για λίγο- να μη νιώθετε η πληγή”…
    Να ‘σαι πάντα καλά Αγγελική, ευχαριστώ πολύ και πάλι!
    … Κι επειδή σήμερα ημερολογιακά είναι η πρώτη μέρα της άνοιξης, ένα όμορφο μικρό ποίημα από έναν ποιητή που ίσως δεν γνωρίζεις:
    Χρήστος Λάσκαρης, «ΔΙΑΒΑΖΟΝΤΑΣ ΕΝΑ ΠΟΙΗΜΑ»
    «Διάβαζα ἕνα ποίημα γιὰ τὴν ἄνοιξη,
    ὅταν τὴν εἶδα
    νὰ ἔρχεται ἀπὸ μακριά:
    μισή γυναίκα,
    μισή ὄνειρο.
    Κατέβαινε τὸ μονοπάτι κάτω
    στεφανωμένη
    μὲ ἄνθη κερασιᾶς.
    Τότε κατάλαβα
    τί δύναμη ἔχουν τὰ ποιήματα.»

    *Κι ένα τραγούδι για την άνοιξη:

  3. Ευπρόσδεκτα βεβαίως κι ευχαριστώ πολύ-πολύ.
    Και φυσικά τα ξέρω (η μετριοφροσύνη μου δεν έχει τέλος) και τα δύο: Και το ποίημα του Χρήστου Λάσκαρη, που πολύ μ’ αρέσει και το αγαπημένο τραγούδι του Ζερβουδάκη (Ωραία, που ‘σαι, άνοιξη, γιατί δεν μας λυπάσαι…)

    Φανταστείτε ότι με κατακλύζουν στίχοι και μουσικές και (πάντα με δυσκολία) διαλέγω :

    Στις τρεις μουσικές …δώρο ένα ποίημα:

    Ωραίο να ζεις (Ορέστης Αλεξάκης)

    Ωραίο να ζεις μέσα στην Άνοιξη
    Στο φως και των χρωμάτων τη σπατάλη
    Στων αρωμάτων τη χλιδή
    Στη λάμψη και τη φαντασμαγορία

    Ωραίο να ζεις σαν τα λουλούδια που αναβλύζουν
    Σαν τα πουλιά που ιχνηλατούν
    Σαν τα σκουλήκια που ζητούν τον προορισμό τους

    Ωραίο να ζεις ξαλαφρωμένος τ’ ουρανού το βάρος
    Ωραίο να ζεις απολησμονημένος
    Ωραίο να ζεις τρυγώντας γήινες ώρες
    Ωραίο να ζεις αντίπερα των άστρων

    Ωραίο να ζεις πλησιάζοντας τις βρύσες
    Ωραίο να ζεις ακούγοντας τις φλέβες
    Ωραίο να ζεις με το ένα μόνο πρόσωπό σου
    Ξεχνώντας το άλλο στο δικό του κόσμο

    Ωραίο να ξέρεις – κι όμως να σωπαίνεις

    Ν’ απλώνεις ρίζες – κι όμως να βυθίζεσαι

    (Από τη συλλογή Η Περσεφόνη των γυρισμών, 1974)

  4. Καλημέρα Αγγελική!… Είδα από χθες το σχόλιό σου, μα δεν είχα χρόνο να σ’ απαντήσω… Tutto perfetto (όλα τέλεια)!!!!… Εξαίσια πλημμυρίδα στίχων και μουσικής!… Μ’ εκπλήσσεις ευχάριστα για τις γνώσεις σου στην ποίηση και στη μουσική!…Το ωραιότατο ποίημα του Αλεξάκη δεν το ήξερα…
    Τα παρακάτω ωραία για σένα:
    Οδυσσέας ΕΛΥΤΗΣ «Ψαλμός και ψηφιδωτό για μια άνοιξη στην Αθήνα»
    Άνοιξη θρύψαλο μενεξεδί
    Άνοιξη χνούδι περιστέρας
    Άνοιξη σκόνη μυριόχρωμη
    […]
    Άνοιξη πίκρισμα του σκίνου
    Άνοιξη άζωτο της αμασχάλης
    Άνοιξη σουσάμι αόρατο
    […]
    Άνοιξη μυρμηγκιά της μέρας
    Άνοιξη αίμα του βολβού
    Άνοιξη οπλοπολυβόλο απύλωτο
    Στων ωραίων γυναικών τα χέρια
    Όπου τύχει
    Ριπές θανάτου
    Εκατομμύρια σπερματοζωάρια
    Στων ωραίων γυναικών τα χέρια
    Τα δυνατά λουλούδια με τον ήλιο μέσα τους
    […]
    Άνοιξη τσίτι τσιτωμένο
    Άνοιξη σφήκα του χεριού
    Άνοιξη «μη» «θα μας δούνε τέρας»
    […]
    Άνοιξη μούρο αδάγκωτο
    Άνοιξη βιδωτό φιλί
    Άνοιξη χάσμα της λιποθυμιάς
    […]
    Άνοιξη 37 και 2
    Άνοιξη Love Amour και Liebe
    Άνοιξη no nein και non.
    […]
    Άνοιξη δόντι λυσσαλέο
    Άνοιξη φούξια του παροξυσμού
    Άνοιξη αρτεσιανό ηφαίστειο
    […]
    Άνοιξη σάλτο της ακρίδας
    Άνοιξη μήτρα σκοτεινή
    Άνοιξη πράξη ακατονόμαστη
    […]
    Άνοιξη άνοιξη σαλπάροντας
    Άνοιξη άνοιξη σημαιοστόλιστη
    Άνοιξη «αντίο αντίο παιδιά!»
    (Ο. Ελύτης, Ποίηση, Τα ετεροθαλή, εκδ. Ίκαρος)


    Υ.Γ.: Για την άνοιξη θα τα ξαναπούμε ελπίζω, καθώς για το Σαββατοκύριακο ετοιμάζω μια ανάρτηση με τίτλο “Πληγωμένη άνοιξη”.

Υποβολή απάντησης

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

WordPress.com Logo

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Log Out / Αλλαγή )

Twitter picture

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Log Out / Αλλαγή )

Facebook photo

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Log Out / Αλλαγή )

Google+ photo

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Log Out / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Follow

Get every new post delivered to your Inbox.

Join 103 other followers

%d bloggers like this: